ALTINDERE VADİSİ MİLLİ PARKI

Altındere Vadisi, 2800 m. yüksekliğe çıkan oldukça dar tabanlı bir vadide akan, küçük su düşüşleri gösteren çağlayanlara sahip olması, engebeli arazi yapısı, doğal yaşlı ormanları, bitki örtüsü ve hayvan varlığı ile peyzaj özellikleri bakımından zengin olmasından dolayı 09.09.1987 tarihinde 87/12097 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile 2873 Sayılı Milli Parklar Kanunu kapsamında Milli Park ilan edilmiştir.

ULAŞIM:

Altındere Vadisi Milli parkı Trabzon iline 47 km. mesafede bulunmaktadır. Milli Park’a asfalt yol ile ulaşılmakta olup alan içerisindeki yaylalara ulaşan yollar stabilize veya toprak yol durumundadır.

Park alanı içindeki ana ulaşım güzergahları; (1) Altındere Köyü-Taşköprü Yaylasını takiben Kürtdere Yaylasının batısından Gümüşhane yönüne giden bozuk stabilize yol, (2) Aksu Yaylası-Furunoba-Kasapoğlu arasındaki bozuk stabilize yol, (3) Seslikaya mevkiinden geçen ve Aksu Yaylasına ulaşan ham yol, (4) Sumela Manastırına ulaşan beton kaplama yol ve (5) Sümela Manastırına giden yoldan ayrılıp Çakırgöl Turizm Merkezine kadar devam eden yoldur. Bunların dışında yaylaları birbirine bağlayan patika yollar ve parkı Yomra ya ve batıda Torul-Maçka yoluna bağlayan ham yollar bulunmaktadır.

KAYNAK DEĞERLER: 

Flora (Bitki Örtüsü)

Milli Park Alanı’nda; 102 familyaya ait 339 cins, 535 tür, 30 alttür ve 9 varyete tespit edilmiştir. Bu türlerin 10’u endemiktir. Bunlardan 6 tür az tehlikede (LC), 4 tür zarar görebilir (VU), 1 tür tehlike altına girmeye aday (NT) tehlike kategorisindedir. Ayrıca endemik olmayıp tehlike kategorisi önemli 5 bitki türünden 4’ü zarar görebilir (VU), 1’i tehlikede (EN) kategorisinde bulunmaktadır.

900 m. rakımdan başlayarak, orman üst sınırı olan 2000 m’ye kadar çıkan ormanlar, 1100 m. rakım farkı nedeniyle farklı türdeki ağaçlardan oluşmaktadır. Bu ormanlar çoğunlukla Doğu Ladini (Picea orientalis), Doğu Kayını (Fagus orientalis), Doğu Karadeniz Göknarı (Abies nordmanniana), Kızılağaç (Alnus glutinosa subsp. barbata) türlerinden, saf yada karışık meşçereler halinde bulunmaktadır. Bunlarla serpili olarak Karaağaç, Ihlamur, Akçaağaçlar, Gürgen, Kestane, Ceviz, Huş türleri de birlikte bulunmaktadır.

En düşük yükseltilerden başlayarak kendi doğal üst sınırına kadar saf yada karışık meşcereler halinde yayılış gösteren Ladin, Milli Parkın en önemli ağaç türüdür. Mevcut duruma göre, bu alanda yaşlı Ladin ağaçlardan oluşan ve “Doğal Yaşlı Ormanlar” olarak adlandırılabilecek meşçereler olmakla birlikte, genç olanları da vardır.

Doğu, batı ve güney bakılarda Ladin, saf meşçereler halinde, kuzey bakılarda ise yapraklı türler ile karışık olarak bulunmaktadır. Sulak alanlarda ve dere boylarında ise kızılağaç çoğalmaktadır.

Fauna (Hayvanlar)

Böcek Faunası

Milli Park sınırları içerisinde 7 takıma ait 39 familyadan 70 tür böcek tespit edilmiştir.  Bunlar arasında bir tür tehlikede, bir tür değerlendirilemeyen, bir tür de tehlike altına girmeye aday kategorisindedir. Milli Park alanında endemik böcek türü tespit edilmemiştir. Subalpin ve alpin çayırlıkların ve orman içi açıklıkların korunmasına devam edilmesi böcek faunasının korunması için yeterli görülmektedir.

Sucul Fauna

Milli Park alanındaki sucul ekosistemlerde yer alan omurgasız faunasına ait toplam 34 takson tespit edilmiştir. Genel olarak temiz su indikatörü türlerin bol olarak bulunduğu görülmektedir.

Omurgalılar Faunası

İki Yaşamlılar

Milli Park alanında iki yaşamlı 11 tür tespit edilmiştir. Bu amfibiler, akıntılı ve durgun küçük su kenarları ve içlerinde, yaprak döken vejetasyonun oluşturduğu ormanlık ve makilik alanlarda, rutubetli ortamlarda, kaya yarıklarında ve taş altlarında yaşamaktadırlar. Bu türlerden 5 tanesi Bern sözleşmesi EK II, 6 tanesi de EK III listesinde yer almaktadır.

Sürüngenler

Alanda 21 tür sürüngen tespit edilmiştir. Bunlar park alanının kuzey bakılarında görülen yaprak döken orman ve çalıkların diplerinde ve kuru kayalıklarda yaşamaktadır. Ayrıca bu sürüngenler dere kenarlarındaki ıslak zeminlerden orman katının üzerindeki step alanlarda, çayırlıklarda yayılış göstermektedirler. Park alanında çok az görülmekle birlikte Vipera barani ve Vipera ammodytes türü zehirli engerek yılanları yer almakta olup, bunların korunması yönünde özel ilgi gösterilmelidir. Milli Park Alanı’nda belirlenen sürüngen türlerinden 9 tanesi Bern sözleşmesi EK II, 12 tanesi de EK III listesinde yer almaktadır.

Memeliler

Milli Park alanı içerisinde 9 tür böçekçil memeli bulunmaktadır. Alanda sık ormanlıklar içerisinde, 2000 metre rakımlara dayanıklı ve o rakımlarda yaşayabilen türler bulunmaktadır. Ayrıca alanın kuzey bakısında yer alan yaprak döken orman vejetasyonu, rutubetli yerler, su kenarları, kırık kayalıklar, humuslu yumuşak topraklar böçekçil memeli türlerin yaşam alanlarıdır. Alanda belirlenen böcekçil türlerinden 7 tanesi EK III listesinde yer almaktadır.

Milli Park içerisinde 10 tür yarasa tespit edilmiştir. Bu türler Sumela Manastırının karanlık ve kuytu köşelerinde, taş çatlaklarında; gündüz karanlık ve rutubetli yerlerde, kaya yarıklarında, mağaralarda, ağaç kovuklarında, insan yerleşkelerinin çatı aralıklarında yaşamaktadırlar. Milli Park Alanı’nda belirlenen yarasa türlerinden 9 tanesi Bern sözleşmesi EK II, 1 tanesi de EK III listesinde yer almaktadır. Park alanında 1 tür tavşan tespit edilmiştir. Bu tür ağaç katının üzerindeki step çayırlarda ve orman içi açıklıklarındaki toprak içindeki yuvalarda yada kaya yarıklarında yuvalanmaktadır.

Park alanında 22 tür kemirici memeli bulunmaktadır.  Bu kemirici türlerinden 1 tanesi Bern sözleşmesi EK II, 5 tanesi de EK III listesinde yer almaktadır.

Milli Park alanı içerisinde 11 tür etçil memeli tespit edilmiştir. Büyük yırtıcıların gecelik hareket alanlarının ortalama 25-50 km olduğu düşünüldüğünde Milli Park alanı yaban hayatının sürdürülebilirliği açısından yetersiz kalmaktadır. Alanda belirlenen karnivor türlerinden 4 tanesi Bern sözleşmesi EK II, 4 tanesi de EK III listesinde yer almaktadır.

Alanda 5 tür mevsimsel olarak göç eden toynaklı memeli tespit edilmiştir. Milli Park Alanı’nda belirlenen toynaklı türlerinden 1 tanesi Bern sözleşmesi EK II, 3 tanesi de EK III listesinde yer almaktadır.

Milli park alanının ekolojik sınırlarının memeli türler için yetersiz olmasından dolayı Park alanı, bu tip hayvanların çevredeki daha geniş yaşama alanlarının bir parçası olarak düşünülmelidir.

Kuşlar

Altındere Vadisi Milli Parkı’nda toplam 52 kuş türü tespit edilmiştir, bunların arasında endemik kuş türlerine rastlanmamıştır. Ancak tespit edilen kuş türlerinin  45’i BERN Sözleşmesi’ne göre koruma altında olup, iki tür tehlike altına girmeye aday (NT), iki tür zarar görebilir (VU) tehlike kategorisinde yer almaktadır. Alanın göç güzergahında bulunması, ormanlık alanların yırtıcı kuşlara geceleme imkanı sağlaması, park alanının dar bir vadide uzanması gibi nedenlerden dolayı alanda bir çok kuş türü görülmektedir.

Balıklar

Alanda bulunan Meryemana Deresi’nde salmo trutta labraxve Salmo trutto macrostigma’ın varlığı bildirilmektedir. Bu türler Avrupa Omurgalılar Kırmızı Liste kategorisinde tehlike altındaki Avrupa'nın endemik türleri arasında bulunmaktadırlar.

ALANDAKİ TESİSLER

Milli Parkın en çok  ziyaretçi çeken bölümü Sümela Manastırıdır. Dolayısıyla, turizm ve günübirlik faaliyetler parkın kuzeyinde, Sümela Manastırı ve günübirlik tesisleri de içine alan bölgede yoğunlaşmaktadır. Mevcut günübirlik tesislerin bulunduğu alan, gelen ziyaretçilerin vakitlerinin büyük bir bölümünü geçirdikleri bir meydan işlevini görmektedir. Bu alanda 1 adet Kır Lokantası, 1 adet idare Ziyaretçi Merkezi, 1 Adet Kır Kahvesi, 1 adet Cami, 1 adet Bekçi Kulübesi, 2 adet WC, 2 adet Çocuk Oyun Alanı, 1 adet Yağmur Barınağı, 8 adet Kır Kahvesi önünde kamelya, 11 adet orman içi kamelya, Taşköprü günübirlik alanda ise 18 adet kamelya ve çocuk oyun alanı bulunmaktadır. Alana giriş noktalarında 80 ve 180 adet araç kapasiteli 2 otopark ve alan içi cami yanında 16 otobüs kapasiteli otopark bulunmaktadır. Kır Lokantası, İdare Ziyaretçi Merkezi, Yöresel Ürün Satış Üniteleri ve Kır Kahvesi yapıları tamamlanmış, kullanıma açılmamıştır.

Altındere Vadisi Milli Parkı, Doğu Karadeniz Bölgesinin ve Trabzon ilinin en önemli çekim noktasıdır. Yılda 600.000’i aşkın kişi Milli Parkı ziyaret etmektedir. Temel algılama ögesi Sümela Manastırı başta olmak üzere kültürel değerlerdir. Özellikle orman, vadi ve akarsu peyzajlarının hakim olduğu kırsal rekreasyon alanları, doğal ve coğrafik yapının elverdiği ölçüde trekking, kampçılık, tırmanma, sportif balık avcılığı, doğa araştırması, bilimsel çalışmalar vb. eylemler  için yoğun olarak kullanılmaktadır.

AKTİVİTELER

Altındere Vadisi Milli Parkına gelen ziyaretçiler ve tabiat turizmi faaliyetleri için; Sesli Kaya Yolu Tur Güzergahı üzerinde 2 adet seyir terası kullanılabilmektedir. Kır Lokantası, Kır Kahvesi, Yöresel Ürün Satış Üniteleri, İdare Ziyaretçi Merkezi henüz kullanıma açılmamış olup, Günübirlik kullanım alanlarında çatılı piknik üniteleri, WC, Mescit, otopark, tanıtım ve bilgilendirme levhaları vb. alt yapı işleri gerçekleştirilmiştir. 

Müstecir: Trabzon Büyükşehir Belediyesi

İletişim: Doğa Koruma ve Milli Parklar  Genel Müdürlüğü, 12.Bölge Müdürlüğü, Trabzon Şube Müdürlüğü

Santral: 0462 230 89 52

Uyarı: Sahamızda uyarı ve ikaz tabela ve levhalarına uyulmaması halinde oluşabilecek herhangi bir kaza, can ve mal kaybı gibi durumlarda kurumumuz ve kurumumuz çalışanları sorumlu tutulmayacaktır.

Acil durumlar için 112 acil çağrı numarası aranmalıdır.